Wat is sociale hygiëne?
Rekening houden met en respect hebben voor
Sociale hygiëne gaat over de omgang met mensen in jouw bedrijf. Of dat nu in een horecagelegenheid is, of een slijterij, of levensmiddelenbedrijf zoals een borrelshop.
Met behulp van sociale hygiëne leer je wat je kunt doen wanneer situaties anders zijn dan anders, bijvoorbeeld als er overlast dreigt te ontstaan.
Daarnaast helpt sociale hygiëne je om overlast te voorkomen met behulp van bijvoorbeeld beleid, wetgeving, maar ook met gedrag.
De oorsprong van het woord hygiëne komt uit het Grieks. Hygieia is de Griekse Godin voor gezondheid en reinheid. In combinatie met sociaal betekent het dus netheid en gezondheid voor elkaar.
Kort samengevat betekent sociale hygiëne dus:
'rekening houden met en respect hebben voor elkaars lichamelijke en geestelijke gezondheid'
Wat is sociaal gedrag?
Normen en waarden vormen de pijlers van sociaal gedrag. Elkaar respecteren op basis van deze waarden en normen is sociaal gedrag.
Het grote verschil tussen beide begrippen is dat normen 'opgelegd' worden door de maatschappij. Het zijn de ongeschreven regels voor samenleven zoals die gelden in een cultuur. Waarden zijn zaken of principes die jij belangrijk vindt in het leven.
Jij vindt het bijvoorbeeld heel belangrijk om mensen te helpen. Zie jij iemand in een rolstoel klungelen met het inpakken van de boodschappen, dan ga je hem of haar ongevraagd direct helpen. Dat is jouw waarde.
Een norm is bijvoorbeeld dat je mensen met 'u' aanspreekt in je café.
De moraal
De waarden en normen vormen samen de moraal. Maar wie of wat bepaalt wat de moraal, of ethisch is? Dat noemen we ook wel ethiek.
Vertoont iemand gedrag dat aan de normen voldoet, dan laat diegene 'moreel gedrag' zien. Voldoet zijn gedrag niet aan de normen dan noemen we dat 'immoreel gedrag'.
Waarom sociale hygiëne?
Veiligheid, gezondheid en welzijn
Een avondje stappen met goede vrienden, een rosétje op een terrasje na werktijd. Het zijn meestal de ingrediënten voor een leuke tijd. Maar ervaring leert ook dat te veel alcohol kan leiden tot problemen, voor je omgeving, maar zeker ook voor jezelf.
Want je kent het wel, het plagen begint leuk, maar met een slok op kan het nogal eens uit de hand lopen. Om nog maar niet te spreken van de negatieve effecten van alcoholconsumptie op je lichaam en geest.
Sociale hygiëne is een verplicht hulpmiddel om verantwoord om te gaan met alcoholgebruik. Wat precies de reikwijdte is van dit hulpmiddel is vastgelegd in de wet. Later daarover meer!
Goed uitgevoerde sociale hygiëne leidt in ieder geval tot veiligheid, gezondheid en welzijn van klanten, gasten en werknemers.
Rol van de leidinggevende
Wat is een leidinggevende?
Je hebt ongetwijfeld een beeld van wat een leidinggevende is, maar voor de Alcoholwet is deze definitie heel specifiek:
- De leidinggevende is de (gevolmachtigde) eigenaar van het bedrijf.
- Hij of zij heeft de dagelijkse leiding over de onderneming. Dat is niet altijd de eigenaar
- Hij of zij is degene die de dagelijkse leiding heeft op de werkvloer. In een borrelshop (levensmiddelenhandel) is dit vaak de eerste verkoper.
De wettelijke eisen aan de leidinggevende
Om als leidinggevende aangemerkt te worden moet je aan verschillende eisen voldoen:
- De leidinggevende is minimaal 21 jaar oud.
- De leidinggevende mag niet onder bewind of curatele staan.
- De leidinggevende is áltijd in de vergunningsruimte aanwezig.
Wat mag echt niet?
Onder de Alcoholwet mogen jongeren onder de 16 jaar werkzaamheden verrichten in horecabedrijven en winkels waar alcohol wordt verkocht of verstrekt, mits zij zelf geen alcohol verstrekken of verkopen en hier niet direct bij betrokken zijn.
Het gaat hier om zowel de slijterij als het horecabedrijf.
Let op: iemand van 15 jaar mag dus best werken in de spoelkeuken van een restaurant of vakkenvullen in de supermarkt. Maar hij mag dus niet werken in de borrelshop van de supermarkt, of in het restaurant zelf.
“Een leidinggevende is wettelijk verplicht om een diploma sociale hygiëne te hebben en in het Register Sociale Hygiëne bijgeschreven te staan.”
Paracommerciële rechtspersonen
Stichtingen en verenigingen voor wie alcohol verstrekken bijzaak is
Er zijn ook organisaties voor wie het verstrekken van alcohol bijzaak is. Dat zijn de zogeheten paracommerciële rechtspersonen. Het zijn vaak stichtingen of verenigingen zoals clubhuizen van sportclubs en culturele of religieuze instellingen, met een eigen kantine. Bij een tennisvereniging draait het in eerste instantie om het tennisspel. Maar na afloop willen zij ook een biertje of wijntje kunnen schenken. Alcohol schenken is dus niet de hoofdzaak. In dat geval spreken we van een paracommerciële rechtspersoon.
Maar hoe dan ook, er wordt alcohol geschonken en genuttigd. Daarom moeten ook zij voldoen aan de eisen uit de Alcoholwet. Er gelden wel andere eisen aan deze organisaties.
In artikel 9 staan de belangrijkste eisen vermeld. Zo moeten er binnen de organisatie 2 leidinggevenden zijn die voldoen aan de eisen. Daarnaast moet ook hier een leidinggevende die in het bezit is van het diploma sociale hygiëne, of een vrijwilliger met een IVA (Instructie Verantwoord Alcoholschenken) aanwezig zijn wanneer er alcohol verstrekt wordt.
Wat zegt de wet?
Beweeg over de hotspots om te zien wat welke wet zegt.
Er zijn verschillende wetten die verband houden met het schenken en verkopen van alcohol.
Dat zijn onder andere:
- de Alcoholwet
- Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet);
- Wetboek van Strafrecht;
- Wegenverkeerswet.
Later in deze e-learning komen we daar nog bij je op terug. Maar wil je toch alvast wat meer weten over deze wetten, klik dan op de hotspots.
Overigens haken veel wetten in elkaar in. Dat betekent dat ze veel overeenkomsten hebben en met elkaar samenhangen.
Wat zegt de wet?
Beweeg over de hotspots om te zien wat welke wet zegt.
Er zijn verschillende wetten die verband houden met het schenken en verkopen van alcohol.
Dat zijn onder andere:
- Drank- en Horeacawet;
- Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet);
- Wetboek van Strafrecht;
- Wegenverkeerswet.
Later in deze e-learning komen we daar nog bij je op terug. Maar wil je toch alvast wat meer weten over deze wetten, klik dan op de hotspots.
Overigens haken veel wetten in elkaar in. Dat betekent dat ze veel overeenkomsten hebben en met elkaar samenhangen.
Wat zegt de wet?
Beweeg over de hotspots om te zien wat welke wet zegt.
Er zijn verschillende wetten die verband houden met het schenken en verkopen van alcohol.
Dat zijn onder andere:
- Besluit kennis en inzicht sociale hygiëne
- Drank- en Horeacawet;
- Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet);
- Wetboek van Strafrecht;
- Wegenverkeerswet.
Later in deze e-learning komen we daar nog bij je op terug. Maar wil je toch alvast wat meer weten over deze wetten, bekijk ze dan hieronder door op de knoppen de drukken.
Overigens haken veel wetten in elkaar in. Dat betekent dat ze veel overeenkomsten hebben en met elkaar samenhangen.
Oefenvragen
Wat betekent sociale hygiëne?
- Verantwoord omgaan met voedingsmiddelen die kunnen bederven en dit onderling goed afstemmen.
- Rekening houden met elkaar en respect hebben voor elkaars lichamelijke en geestelijke gezondheid.
- Een goede lichamelijke verzorging voor medewerkers in een café of slijterij.
Hoe oud moet de leidinggevende in een horecabedrijf of slijterij minimaal zijn?
- 16 jaar.
- 18 jaar.
- 21 jaar.
Een slijterij wil alcoholhoudende dranken gaan verkopen. Wie moet er in het bezit zijn van een diploma sociale hygiëne?
- De leidinggevende van de slijterij.
- De eigenaar van de slijterij.
- De fulltime medewerkers van de slijterij.
Voorlichting en instructie geven zijn zaken die worden voorgeschreven door:
- De Wegenverkeerswet.
- De Alcohowet.
- De Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet).